phimmoillc
New member
Bảng xếp hạng phim mới: đọc con số thế nào cho đúng
Mỗi tuần, hàng triệu người mở Netflix, IMDb hay Box Office Mojo chỉ để làm một việc: xem hôm nay phim gì đang đứng đầu. Bảng xếp hạng phim mới vì thế không còn là chuyện của mấy nhà phân phối ngồi đếm doanh thu. Nó là thứ định hướng lựa chọn của khán giả, là thước đo sức mạnh của một diễn viên, và đôi khi là án tử cho một dự án trị giá 200 triệu USD.
Xem thêm tại: phim mới
Nhưng đọc bảng xếp hạng phim mới mà chỉ nhìn thứ hạng thì rất dễ sai. Cùng một vị trí số 1, có phim kiếm được 40 triệu USD trong ba ngày cuối tuần, có phim chỉ cần 12 triệu USD vì chi phí sản xuất chưa tới 15 triệu. Con số nằm ở vị trí nào không quan trọng bằng con số nằm ở cột nào.
Bốn loại bảng xếp hạng khác nhau về bản chất
Bảng phòng vé đo tiền. Bảng streaming đo thời lượng. Bảng rating đo cảm xúc. Bảng tìm kiếm đo sự tò mò. Chúng thường cho ra bốn kết quả khác nhau trong cùng một tuần.
Lấy ví dụ tuần đầu tháng 7, một phim hoạt hình gia đình có thể đứng số 1 phòng vé Bắc Mỹ với 92 triệu USD, nhưng lại xếp thứ 6 trên Netflix vì hợp đồng phát trực tuyến của nó phải chờ 45 ngày. Cùng lúc đó, một phim kinh dị Hàn Quốc chỉ thu 3,1 triệu USD ở rạp lại leo lên top 2 toàn cầu của Netflix với 48 triệu giờ xem. Nhìn riêng từng bảng, ai cũng thấy mình đúng.
Với người xem Việt Nam, sự chồng lấn này còn rõ hơn. Một phim Việt ra rạp ngày 8/3 có thể đạt 100 tỷ đồng sau 10 ngày, nhưng đến khi lên Netflix vào tháng 6 thì thứ hạng lại phụ thuộc vào việc nó cạnh tranh với phim Hàn hay phim Mỹ trong cùng khung giờ.
Con số phòng vé: đơn giản nhưng dễ bị hiểu sai
Doanh thu mở màn (opening weekend) là chỉ số được trích dẫn nhiều nhất và cũng bị thổi phồng nhiều nhất. Một phim mở màn 180 triệu USD toàn cầu nghe rất ấn tượng, cho tới khi biết kinh phí sản xuất là 250 triệu và chi phí marketing thêm 120 triệu. Để hòa vốn, nó cần khoảng 700 triệu USD doanh thu rạp, bởi rạp giữ lại trung bình 45 đến 50 phần trăm.
Ngược lại, một phim kinh phí 20 triệu USD mở màn 35 triệu USD đã là thắng lợi lớn. Tỷ lệ hoàn vốn mới là thứ các nhà phân tích thực sự nhìn. Bảng xếp hạng phim mới mà không có cột ngân sách chỉ là một nửa câu chuyện.
Streaming: giờ xem thay thế vé bán ra
Netflix công bố Top 10 hằng tuần dựa trên tổng giờ xem trong bảy ngày, từ thứ Hai đến Chủ nhật. Cách tính này có một điểm yếu cố hữu: phim dài tập có lợi thế khổng lồ. Một series 8 tập, mỗi tập 55 phút, chỉ cần 6 triệu lượt xem trọn vẹn là đã tạo ra 44 triệu giờ. Một phim lẻ 100 phút cần 26 triệu lượt xem để đạt con số tương đương. Vì vậy, khi thấy một phim lẻ lọt top 5 giữa rừng series, đó thường là tín hiệu đáng chú ý hơn nhiều so với vẻ ngoài của nó.
Disney+ và Prime Video cũng công bố dữ liệu nhưng theo cách riêng. Disney+ thường nhấn mạnh số hộ gia đình xem, Prime Video lại hay đưa ra tổng số phút. Ba cách đo, ba kết quả, không có cách nào sai về mặt kỹ thuật.
Hiệu ứng tuần đầu và cái bẫy của nó
Tuần đầu tiên luôn là tuần ồn ào nhất. Trailer, báo chí, mạng xã hội, tất cả cùng đẩy một cái tên lên đỉnh. Nhưng độ bền mới là thứ phân biệt một phim ăn khách với một phim hay.
Quy tắc ngón tay cái trong ngành: nếu tuần thứ hai chỉ giảm dưới 45 phần trăm so với tuần đầu, phim đó có chân. Giảm 60 đến 70 phần trăm là dấu hiệu khán giả tò mò nhưng không hài lòng. Mùa hè năm nay có ít nhất ba phim mở màn trên 60 triệu USD rồi rơi tự do ở tuần thứ hai, kết thúc dưới 150 triệu USD nội địa.
Điều này lý giải vì sao một số phim không hề đứng đầu tuần nào nhưng vẫn lọt top 10 phim ăn khách nhất năm. Chúng ở lại rạp 12 tuần thay vì 4 tuần.
Vài cái tên đáng chú ý trong các bảng gần đây
Dòng phim hoạt hình vẫn giữ phong độ ổn định. Một phần tiếp theo của thương hiệu hoạt hình lớn đạt 1,69 tỷ USD toàn cầu, trong đó thị trường nội địa đóng góp 652 triệu USD. Con số này đến từ một phim có kinh phí 200 triệu USD, tức tỷ lệ thu về gấp hơn 8 lần chi phí sản xuất trước khi trừ đi phần chia cho rạp.
Ở mảng siêu anh hùng, bức tranh chia đôi rõ rệt. Những phim có kinh phí trên 200 triệu USD và nhận điểm CinemaScore dưới B vẫn có thể đạt 700 đến 800 triệu USD nhờ thị trường quốc tế, nhưng phần tiếp theo của chúng thường bị cắt ngân sách. Một thương hiệu từng đạt 1,5 tỷ USD với phần trước đã tụt xuống còn 476 triệu USD ở phần sau.
Phim châu Á cũng đang thay đổi cục diện. Một phim hành động Indonesia lọt top 10 toàn cầu của Netflix trong hai tuần liên tiếp, một phim Thái Lan đạt 30 triệu giờ xem chỉ trong bốn ngày đầu. Đây là những con số mà năm 2019 gần như không tồn tại.
Dùng bảng xếp hạng phim mới sao cho có ích
Nếu bạn chỉ muốn chọn phim để xem tối nay, hãy nhìn vào hai thứ: thứ hạng ở tuần thứ hai và điểm đánh giá của khán giả phổ thông, không phải giới phê bình. Một phim trụ được ở top 5 sang tuần thứ hai gần như chắc chắn không gây thất vọng.
Nếu bạn quan tâm đến xu hướng ngành, hãy so sánh tỷ lệ hoàn vốn thay vì doanh thu tuyệt đối, và so sánh giờ xem trên mỗi tập thay vì tổng giờ xem. Hai phép chia đơn giản đó lọc bỏ phần lớn sự nhiễu mà truyền thông tạo ra.
Bảng xếp hạng phim mới là một công cụ, không phải một bản án. Nó cho biết số đông đang chú ý đến điều gì trong bảy ngày qua. Nó không cho biết bạn sẽ thích gì. Khoảng cách giữa hai điều đó chính là chỗ mà gu của mỗi người bắt đầu có tiếng nói riêng.
Mỗi tuần, hàng triệu người mở Netflix, IMDb hay Box Office Mojo chỉ để làm một việc: xem hôm nay phim gì đang đứng đầu. Bảng xếp hạng phim mới vì thế không còn là chuyện của mấy nhà phân phối ngồi đếm doanh thu. Nó là thứ định hướng lựa chọn của khán giả, là thước đo sức mạnh của một diễn viên, và đôi khi là án tử cho một dự án trị giá 200 triệu USD.
Xem thêm tại: phim mới
Nhưng đọc bảng xếp hạng phim mới mà chỉ nhìn thứ hạng thì rất dễ sai. Cùng một vị trí số 1, có phim kiếm được 40 triệu USD trong ba ngày cuối tuần, có phim chỉ cần 12 triệu USD vì chi phí sản xuất chưa tới 15 triệu. Con số nằm ở vị trí nào không quan trọng bằng con số nằm ở cột nào.
Bốn loại bảng xếp hạng khác nhau về bản chất
Bảng phòng vé đo tiền. Bảng streaming đo thời lượng. Bảng rating đo cảm xúc. Bảng tìm kiếm đo sự tò mò. Chúng thường cho ra bốn kết quả khác nhau trong cùng một tuần.
Lấy ví dụ tuần đầu tháng 7, một phim hoạt hình gia đình có thể đứng số 1 phòng vé Bắc Mỹ với 92 triệu USD, nhưng lại xếp thứ 6 trên Netflix vì hợp đồng phát trực tuyến của nó phải chờ 45 ngày. Cùng lúc đó, một phim kinh dị Hàn Quốc chỉ thu 3,1 triệu USD ở rạp lại leo lên top 2 toàn cầu của Netflix với 48 triệu giờ xem. Nhìn riêng từng bảng, ai cũng thấy mình đúng.
Với người xem Việt Nam, sự chồng lấn này còn rõ hơn. Một phim Việt ra rạp ngày 8/3 có thể đạt 100 tỷ đồng sau 10 ngày, nhưng đến khi lên Netflix vào tháng 6 thì thứ hạng lại phụ thuộc vào việc nó cạnh tranh với phim Hàn hay phim Mỹ trong cùng khung giờ.
Con số phòng vé: đơn giản nhưng dễ bị hiểu sai
Doanh thu mở màn (opening weekend) là chỉ số được trích dẫn nhiều nhất và cũng bị thổi phồng nhiều nhất. Một phim mở màn 180 triệu USD toàn cầu nghe rất ấn tượng, cho tới khi biết kinh phí sản xuất là 250 triệu và chi phí marketing thêm 120 triệu. Để hòa vốn, nó cần khoảng 700 triệu USD doanh thu rạp, bởi rạp giữ lại trung bình 45 đến 50 phần trăm.
Ngược lại, một phim kinh phí 20 triệu USD mở màn 35 triệu USD đã là thắng lợi lớn. Tỷ lệ hoàn vốn mới là thứ các nhà phân tích thực sự nhìn. Bảng xếp hạng phim mới mà không có cột ngân sách chỉ là một nửa câu chuyện.
Streaming: giờ xem thay thế vé bán ra
Netflix công bố Top 10 hằng tuần dựa trên tổng giờ xem trong bảy ngày, từ thứ Hai đến Chủ nhật. Cách tính này có một điểm yếu cố hữu: phim dài tập có lợi thế khổng lồ. Một series 8 tập, mỗi tập 55 phút, chỉ cần 6 triệu lượt xem trọn vẹn là đã tạo ra 44 triệu giờ. Một phim lẻ 100 phút cần 26 triệu lượt xem để đạt con số tương đương. Vì vậy, khi thấy một phim lẻ lọt top 5 giữa rừng series, đó thường là tín hiệu đáng chú ý hơn nhiều so với vẻ ngoài của nó.
Disney+ và Prime Video cũng công bố dữ liệu nhưng theo cách riêng. Disney+ thường nhấn mạnh số hộ gia đình xem, Prime Video lại hay đưa ra tổng số phút. Ba cách đo, ba kết quả, không có cách nào sai về mặt kỹ thuật.
Hiệu ứng tuần đầu và cái bẫy của nó
Tuần đầu tiên luôn là tuần ồn ào nhất. Trailer, báo chí, mạng xã hội, tất cả cùng đẩy một cái tên lên đỉnh. Nhưng độ bền mới là thứ phân biệt một phim ăn khách với một phim hay.
Quy tắc ngón tay cái trong ngành: nếu tuần thứ hai chỉ giảm dưới 45 phần trăm so với tuần đầu, phim đó có chân. Giảm 60 đến 70 phần trăm là dấu hiệu khán giả tò mò nhưng không hài lòng. Mùa hè năm nay có ít nhất ba phim mở màn trên 60 triệu USD rồi rơi tự do ở tuần thứ hai, kết thúc dưới 150 triệu USD nội địa.
Điều này lý giải vì sao một số phim không hề đứng đầu tuần nào nhưng vẫn lọt top 10 phim ăn khách nhất năm. Chúng ở lại rạp 12 tuần thay vì 4 tuần.
Vài cái tên đáng chú ý trong các bảng gần đây
Dòng phim hoạt hình vẫn giữ phong độ ổn định. Một phần tiếp theo của thương hiệu hoạt hình lớn đạt 1,69 tỷ USD toàn cầu, trong đó thị trường nội địa đóng góp 652 triệu USD. Con số này đến từ một phim có kinh phí 200 triệu USD, tức tỷ lệ thu về gấp hơn 8 lần chi phí sản xuất trước khi trừ đi phần chia cho rạp.
Ở mảng siêu anh hùng, bức tranh chia đôi rõ rệt. Những phim có kinh phí trên 200 triệu USD và nhận điểm CinemaScore dưới B vẫn có thể đạt 700 đến 800 triệu USD nhờ thị trường quốc tế, nhưng phần tiếp theo của chúng thường bị cắt ngân sách. Một thương hiệu từng đạt 1,5 tỷ USD với phần trước đã tụt xuống còn 476 triệu USD ở phần sau.
Phim châu Á cũng đang thay đổi cục diện. Một phim hành động Indonesia lọt top 10 toàn cầu của Netflix trong hai tuần liên tiếp, một phim Thái Lan đạt 30 triệu giờ xem chỉ trong bốn ngày đầu. Đây là những con số mà năm 2019 gần như không tồn tại.
Dùng bảng xếp hạng phim mới sao cho có ích
Nếu bạn chỉ muốn chọn phim để xem tối nay, hãy nhìn vào hai thứ: thứ hạng ở tuần thứ hai và điểm đánh giá của khán giả phổ thông, không phải giới phê bình. Một phim trụ được ở top 5 sang tuần thứ hai gần như chắc chắn không gây thất vọng.
Nếu bạn quan tâm đến xu hướng ngành, hãy so sánh tỷ lệ hoàn vốn thay vì doanh thu tuyệt đối, và so sánh giờ xem trên mỗi tập thay vì tổng giờ xem. Hai phép chia đơn giản đó lọc bỏ phần lớn sự nhiễu mà truyền thông tạo ra.
Bảng xếp hạng phim mới là một công cụ, không phải một bản án. Nó cho biết số đông đang chú ý đến điều gì trong bảy ngày qua. Nó không cho biết bạn sẽ thích gì. Khoảng cách giữa hai điều đó chính là chỗ mà gu của mỗi người bắt đầu có tiếng nói riêng.