Tư Vấn Luật Long Phan PMT
Member
Hòa giải tranh chấp đất đai tại Ủy ban nhân dân cấp xã là bước bắt buộc và có ý nghĩa quan trọng trong quá trình giải quyết các mâu thuẫn liên quan đến quyền sử dụng đất. Cơ chế hòa giải này nhằm tạo điều kiện để các bên tự thỏa thuận, hạn chế khiếu kiện kéo dài, đồng thời bảo đảm việc giải quyết tranh chấp tuân thủ đúng trình tự pháp luật ngay từ cơ sở.
Theo Điều 235 Luật Đất đai 2024, trước khi cơ quan nhà nước có thẩm quyền giải quyết tranh chấp đất đai, các bên phải tiến hành hòa giải tại UBND xã, phường, thị trấn nơi có đất tranh chấp. Trường hợp không thực hiện thủ tục này, Tòa án có thể trả lại đơn khởi kiện do chưa đủ điều kiện khởi kiện theo hướng dẫn tại Khoản 2 Điều 3 Nghị quyết 04/2017/NQ-HĐTP, căn cứ điểm b khoản 1 Điều 192 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015. Vì vậy, hòa giải cơ sở là điều kiện tiên quyết để tranh chấp được xem xét ở các giai đoạn tiếp theo.
Trình tự hòa giải được thực hiện theo Điều 105 Nghị định 102/2024/NĐ-CP. Người có yêu cầu phải nộp đơn hòa giải kèm giấy tờ nhân thân và các tài liệu liên quan đến quyền sử dụng đất, trong đó nêu rõ nguyên nhân tranh chấp, thông tin thửa đất và yêu cầu giải quyết. Trong thời hạn 03 ngày làm việc, UBND cấp xã xem xét và thông báo việc thụ lý hoặc không thụ lý đơn bằng văn bản.
Sau khi thụ lý, UBND cấp xã tiến hành xác minh nguồn gốc đất, quá trình và hiện trạng sử dụng đất, đồng thời thành lập Hội đồng hòa giải do Chủ tịch hoặc Phó Chủ tịch UBND cấp xã làm Chủ tịch Hội đồng. Cuộc họp hòa giải được tổ chức với sự tham gia của các bên tranh chấp và các thành viên Hội đồng; nếu một bên vắng mặt đến lần thứ hai thì được coi là hòa giải không thành.
Kết quả hòa giải phải được lập thành biên bản, ghi nhận đầy đủ nội dung tranh chấp, ý kiến của các bên và kết luận của Hội đồng hòa giải. Biên bản được gửi cho các bên và lưu tại UBND cấp xã. Trường hợp hòa giải không thành, UBND cấp xã hướng dẫn các bên gửi đơn đến cơ quan có thẩm quyền tiếp theo. Toàn bộ thời hạn hòa giải tại cấp xã không quá 30 ngày kể từ ngày nhận đơn theo điểm c khoản 2 Điều 235 Luật Đất đai 2024.
Như vậy, hòa giải tại UBND cấp xã không chỉ là thủ tục bắt buộc theo quy định pháp luật mà còn là nền tảng quan trọng giúp các bên bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình trong quá trình giải quyết tranh chấp đất đai. Long Phan PMT cam kết cung cấp dịch vụ tư vấn chuyên nghiệp, nhanh chóng và hiệu quả, giúp Quý khách hàng giải quyết các vấn đề pháp lý liên quan một cách thuận lợi và đúng quy định. Liên hệ ngay hotline 1900636387 để được tư vấn miễn phí.
Theo Điều 235 Luật Đất đai 2024, trước khi cơ quan nhà nước có thẩm quyền giải quyết tranh chấp đất đai, các bên phải tiến hành hòa giải tại UBND xã, phường, thị trấn nơi có đất tranh chấp. Trường hợp không thực hiện thủ tục này, Tòa án có thể trả lại đơn khởi kiện do chưa đủ điều kiện khởi kiện theo hướng dẫn tại Khoản 2 Điều 3 Nghị quyết 04/2017/NQ-HĐTP, căn cứ điểm b khoản 1 Điều 192 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015. Vì vậy, hòa giải cơ sở là điều kiện tiên quyết để tranh chấp được xem xét ở các giai đoạn tiếp theo.
Trình tự hòa giải được thực hiện theo Điều 105 Nghị định 102/2024/NĐ-CP. Người có yêu cầu phải nộp đơn hòa giải kèm giấy tờ nhân thân và các tài liệu liên quan đến quyền sử dụng đất, trong đó nêu rõ nguyên nhân tranh chấp, thông tin thửa đất và yêu cầu giải quyết. Trong thời hạn 03 ngày làm việc, UBND cấp xã xem xét và thông báo việc thụ lý hoặc không thụ lý đơn bằng văn bản.
Sau khi thụ lý, UBND cấp xã tiến hành xác minh nguồn gốc đất, quá trình và hiện trạng sử dụng đất, đồng thời thành lập Hội đồng hòa giải do Chủ tịch hoặc Phó Chủ tịch UBND cấp xã làm Chủ tịch Hội đồng. Cuộc họp hòa giải được tổ chức với sự tham gia của các bên tranh chấp và các thành viên Hội đồng; nếu một bên vắng mặt đến lần thứ hai thì được coi là hòa giải không thành.
Kết quả hòa giải phải được lập thành biên bản, ghi nhận đầy đủ nội dung tranh chấp, ý kiến của các bên và kết luận của Hội đồng hòa giải. Biên bản được gửi cho các bên và lưu tại UBND cấp xã. Trường hợp hòa giải không thành, UBND cấp xã hướng dẫn các bên gửi đơn đến cơ quan có thẩm quyền tiếp theo. Toàn bộ thời hạn hòa giải tại cấp xã không quá 30 ngày kể từ ngày nhận đơn theo điểm c khoản 2 Điều 235 Luật Đất đai 2024.
Như vậy, hòa giải tại UBND cấp xã không chỉ là thủ tục bắt buộc theo quy định pháp luật mà còn là nền tảng quan trọng giúp các bên bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình trong quá trình giải quyết tranh chấp đất đai. Long Phan PMT cam kết cung cấp dịch vụ tư vấn chuyên nghiệp, nhanh chóng và hiệu quả, giúp Quý khách hàng giải quyết các vấn đề pháp lý liên quan một cách thuận lợi và đúng quy định. Liên hệ ngay hotline 1900636387 để được tư vấn miễn phí.